Từ những chiếc thuyền gỗ và ca nô phục vụ chiến trường cách đây 60 năm, Nhà máy Z173 (Công ty TNHH MTV Đóng tàu Hồng Hà) hiện có thể đóng các tàu quân sự có lượng giãn nước hàng trăm tấn, tàu hậu cần 3.000 tấn và các tàu chuyên dụng phục vụ cả quốc phòng lẫn dân sự.
Trong danh mục sản phẩm của doanh nghiệp có lớp tàu pháo TT-400TP, tàu vận tải tiếp dầu trên biển 3.000 tấn, tàu chở nhựa đường 3.100 tấn cùng nhiều tàu tuần tra, tàu cứu hộ và tàu chữa cháy.
Từ Ban Ca nô thời chiến đến doanh nghiệp đóng tàu hiện đại
Sau 60 năm hoạt động, Nhà máy Z173 hiện là doanh nghiệp trực thuộc Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng, hoạt động trong lĩnh vực đóng mới, sửa chữa phương tiện vận tải thủy và thiết bị tàu. Ngoài nhiệm vụ phục vụ quốc phòng, doanh nghiệp còn tham gia đóng tàu dân sự và thực hiện các đơn hàng xuất khẩu.
Tiền thân của Z173 là Ban Ca nô, được thành lập ngày 30/10/1965 tại cảng Phà Đen (Hà Nội), với nhiệm vụ đóng mới và sửa chữa các phương tiện nổi như thuyền gỗ, thuyền nan, ca nô và sà lan.
Trải qua nhiều lần thay đổi mô hình tổ chức, năm 1996 doanh nghiệp mang tên Công ty Đóng tàu Hồng Hà và từ năm 2010 hoạt động dưới tên Công ty TNHH MTV Đóng tàu Hồng Hà. Trụ sở và nhà máy hiện đặt tại An Dương, TP Hải Phòng.
Theo thuyết minh báo cáo tài chính năm 2024, doanh nghiệp hoạt động trong ngành đóng mới, sửa chữa phương tiện vận tải thủy và thiết bị tàu, là công ty 100% vốn Nhà nước.
Báo cáo tài chính năm 2024 cho thấy Công ty TNHH MTV Đóng tàu Hồng Hà đạt 1.457 tỷ đồng doanh thu, tăng khoảng 74% so với năm trước. Lợi nhuận sau thuế đạt 14,3 tỷ đồng, tăng từ gần 9,6 tỷ đồng năm 2023.
Tại ngày 31/12/2024, doanh nghiệp có tổng tài sản gần 1.395 tỷ đồng, trong đó tiền và các khoản tương đương tiền đạt hơn 172 tỷ đồng, các khoản phải thu ngắn hạn khoảng 417 tỷ đồng và hàng tồn kho gần 394 tỷ đồng. Vốn chủ sở hữu đạt khoảng 570 tỷ đồng, trong khi nợ phải trả ở mức 825 tỷ đồng, giảm so với đầu năm.
Ngoài ra, doanh nghiệp ghi nhận 363 tỷ đồng tài sản cố định và gần 30 tỷ đồng chi phí xây dựng cơ bản dở dang, phản ánh việc tiếp tục đầu tư cho năng lực sản xuất.
Làm chủ công nghệ đóng tàu quân sự cỡ lớn
Trong quá trình phát triển, Z173 được giao thực hiện nhiều dự án đóng mới và sửa chữa tàu cho Hải quân Việt Nam, Cảnh sát biển Việt Nam cùng các lực lượng thực thi pháp luật trên biển. Danh mục sản phẩm của doanh nghiệp trải rộng từ tàu tuần tra, tàu pháo, tàu vận tải quân sự đến các tàu hậu cần và tàu chuyên dụng phục vụ nhiệm vụ tìm kiếm cứu nạn, chữa cháy trên biển.
Một trong những dự án được biết đến nhiều là tàu pháo TT-400TP . Đây là lớp tàu chiến đầu tiên được thiết kế và đóng mới tại Việt Nam với sự tham gia của Nhà máy Z173, trên cơ sở tiếp nhận và hoàn thiện thiết kế từ nước ngoài.
Tàu có lượng giãn nước khoảng 400-480 tấn, chiều dài hơn 54 m, tốc độ tối đa khoảng 32 hải lý/giờ và có thể hoạt động liên tục khoảng 30 ngày trên biển. Lớp tàu này được đưa vào biên chế Hải quân Việt Nam từ năm 2011 và đến nay đã có nhiều chiếc được bàn giao.
Bên cạnh tàu pháo, doanh nghiệp còn tham gia đóng tàu vận tải đa năng tiếp dầu trên biển 3.000 tấn phục vụ nhiệm vụ vận chuyển nhiên liệu, nước ngọt, hàng hóa và bảo đảm hậu cần cho các lực lượng hoạt động dài ngày trên biển. Đây là một trong những tàu quân sự có lượng giãn nước lớn do doanh nghiệp thực hiện.
Ở lĩnh vực dân sự, Z173 từng đóng tàu chở nhựa đường 3.100 tấn theo tiêu chuẩn đăng kiểm quốc tế, đồng thời sản xuất các tàu tuần tra cao tốc, tàu cứu hộ, tàu chữa cháy và nhiều tàu công vụ khác. Việc tham gia cả các dự án quốc phòng và dân sự giúp doanh nghiệp duy trì hoạt động sản xuất với nhiều chủng loại sản phẩm khác nhau.
Những năm gần đây, doanh nghiệp cũng mở rộng hoạt động ra thị trường nước ngoài. Đầu năm 2020, Z173 công bố hợp đồng đóng tàu tuần tra cho Hải quân Nigeria. Theo thông tin được công bố khi đó, hợp đồng gồm 10 tàu tuần tra, đánh dấu đơn hàng xuất khẩu đầu tiên của doanh nghiệp trong lĩnh vực đóng tàu quân sự
