Nơi nào cần, luật gia lên đường
Có những buổi tuyên truyền bắt đầu từ sáng sớm, kết thúc khi trời đã tối. Có chuyến gặp mưa dông, đường sá lầy lội, đoàn công tác phải ở lại địa bàn. Với Luật gia Dương Văn Tín, những cung đường như Nam Cát Tiên, Thanh Sơn, Tà Lài, Đắc Lua... đã trở nên quen thuộc sau nhiều năm gắn bó với công tác phổ biến, giáo dục pháp luật.
Luật gia Dương Văn Tín, Phó Chủ tịch Hội Luật gia thành phố Đồng Nai.
Từ đầu năm 2026 đến nay, ông Tín cùng các đồng nghiệp đã tham gia 15 đợt tuyên truyền về dân sự, hình sự, đất đai, hôn nhân và gia đình, phòng, chống ma túy; đặc biệt là các quy định về bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp, với hơn 2.800 cán bộ cơ sở, người dân và học sinh tham dự.
Phía sau những con số ấy là những chuyến đi mà theo ông Tín, điều quan trọng không phải khoảng cách mà là nhu cầu của cơ sở.
Ông cho biết, lãnh đạo Hội luôn quán triệt đến các chi hội, hội viên tinh thần chủ động phối hợp với địa phương. Nơi nào có nhu cầu tuyên truyền, phổ biến pháp luật, các luật gia sẵn sàng lên đường.
"Bởi đây không chỉ là công việc chuyên môn mà còn là nhiệm vụ chính trị chung, nên bất cứ địa phương nào cần, chúng tôi đều sẵn sàng lên đường", ông Tín nói.
Luật gia Dương Văn Tín tuyên truyền, phổ biến pháp luật về hòa giải ở cơ sở tại xã Nha Bích, giúp người dân nắm rõ các quy định pháp luật và nâng cao kỹ năng hòa giải, giải quyết những mâu thuẫn, tranh chấp phát sinh trong cộng đồng.
Các địa phương phía Bắc thành phố Đồng Nai hiện còn khá mới đối với nhiều thành viên trong đoàn. Trong khi đó, ở khu vực phía Nam, các luật gia đã có hàng trăm chuyến đi về cơ sở trong nhiều năm qua.
Mỗi nơi lại có những vấn đề pháp lý khác nhau. Người dân quan tâm đến đất đai, dân sự, hôn nhân và gia đình; học sinh đặt câu hỏi về hành vi vi phạm pháp luật, trách nhiệm của người chưa thành niên hay các nguy cơ liên quan đến ma túy.
Theo ông Tín, vì nhu cầu không giống nhau nên cách tuyên truyền cũng không thể rập khuôn.
"Mỗi buổi tuyên truyền chỉ thật sự thành công khi người dân mạnh dạn đặt câu hỏi, chủ động trao đổi những vướng mắc trong cuộc sống. Khi pháp luật trở thành công cụ để người dân tự bảo vệ mình thì lúc đó công tác phổ biến, giáo dục pháp luật mới đạt được giá trị cốt lõi", ông chia sẻ.
Hơn chục năm làm nghề luật sư và tham gia công tác Hội giúp ông Tín có thêm nhiều kinh nghiệm thực tiễn. Tuy nhiên, thay vì trình bày hàng loạt quy định, ông thường bắt đầu bằng những tình huống cụ thể.
Luật gia Dương Văn Tín trao đổi, giải đáp những vướng mắc pháp luật của người dân tại buổi tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật ở cơ sở.
Một vụ tranh chấp đất đai, câu chuyện hôn nhân, một hành vi có dấu hiệu vi phạm hay tình huống xảy ra trong trường học đều có thể trở thành ví dụ để phân tích. Từ đó, người nghe dễ xác định vấn đề mình đang gặp, biết quyền và nghĩa vụ của mình cũng như hướng xử lý phù hợp.
Cách làm này cũng khiến các buổi tuyên truyền bớt tính một chiều. Người dân kể câu chuyện thực tế, đặt câu hỏi; người làm luật phân tích từng tình huống và cùng tìm hướng tháo gỡ trong khuôn khổ pháp luật.
Đổi cách truyền đạt, phòng tranh chấp từ sớm
Một trong những hoạt động được Luật gia Dương Văn Tín tâm đắc là thí điểm "Cuộc họp giả định tư vấn biện pháp giáo dục tại địa phương" bằng hình thức sân khấu hóa tại Trường THPT Điểu Cải, xã La Ngà.
Các đại biểu, luật gia và học sinh tham gia cuộc họp giả định tư vấn xem xét, quyết định áp dụng biện pháp giáo dục tại địa phương được tổ chức tại Trường THPT Điểu Cải, xã La Ngà, qua đó giúp học sinh tiếp cận pháp luật bằng hình thức trực quan, sinh động.
Thay vì nghe phổ biến các quy định, học sinh được theo dõi những tình huống pháp lý được tái hiện trực tiếp. Qua từng nhân vật, hành vi và diễn biến, các em được đặt vào vấn đề cụ thể để nhận diện đúng - sai, trách nhiệm và cách ứng xử.
"Khi các em được nhìn thấy một tình huống cụ thể, được trao đổi và đặt câu hỏi, pháp luật sẽ dễ đi vào nhận thức hơn. Điều chúng tôi mong muốn không phải các em thuộc lòng điều luật, mà biết điều gì nên làm, điều gì không nên làm và tìm đến đâu khi có vấn đề", ông Tín chia sẻ.
Từ cách làm trực quan ở trường học, ông Tín tiếp tục mở rộng việc tuyên truyền trên môi trường số. Từ đầu năm 2026 đến nay, hơn 10 video đã được xây dựng, phát hành trên kênh YouTube "Luật gia Đồng Nai", tập trung vào những chính sách và vấn đề dân sinh thiết thực.
Theo ông Tín, đây là cách để nội dung pháp luật tiếp cận người dân theo một phương thức khác, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào các buổi tuyên truyền trực tiếp.
"Người dân hôm nay tiếp cận thông tin rất nhanh qua điện thoại và mạng xã hội. Nếu chúng ta vẫn chỉ tuyên truyền theo cách cũ thì sẽ khó tiếp cận được nhiều người. Vì vậy, nội dung pháp luật cũng phải được chuyển tải ngắn gọn, dễ hiểu và phù hợp với cách tiếp nhận mới", ông nói.
Luật gia Dương Văn Tín trao đổi, tuyên truyền, phổ biến kiến thức pháp luật với học sinh Trường THPT Bùi Thị Xuân, giúp các em nâng cao nhận thức, hiểu đúng quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của mình.
Tuy nhiên, đổi mới cách truyền đạt không phải mục tiêu cuối cùng. Điều ông Tín quan tâm hơn là làm sao để người dân chủ động phòng ngừa rủi ro pháp lý thay vì chỉ tìm đến luật gia sau khi tranh chấp đã xảy ra.
Thực tế tư vấn cho thấy, không ít trường hợp chỉ đến khi quyền lợi bị ảnh hưởng, giấy tờ phát sinh vướng mắc hoặc tranh chấp bùng phát, người dân mới tìm đến luật gia. Khi đó, việc xử lý thường mất nhiều thời gian và phức tạp hơn.
"Khó khăn là có, nhưng càng khó thì càng phải gần dân, sát cơ sở. Chúng tôi muốn người dân tìm đến luật gia không chỉ khi tranh chấp đã xảy ra mà ngay từ khi bắt đầu có vướng mắc, để được hướng dẫn đúng pháp luật và chủ động bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình", ông Tín nhấn mạnh.
Nhận xét về Luật gia Dương Văn Tín, bà Lưu Thị Hà, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Đồng Nai, cho rằng điều đáng ghi nhận ở ông không chỉ nằm ở kiến thức chuyên môn mà còn ở tinh thần trách nhiệm và cách tiếp cận gần gũi với người dân.
"Ở anh Tín có sự nhiệt tình và tinh thần trách nhiệm rất rõ. Khi xuống cơ sở, anh không chỉ tuyên truyền mà còn lắng nghe người dân nói về những khó khăn, vướng mắc của họ. Từ đó, việc giải thích pháp luật trở nên cụ thể, sát với đời sống hơn", bà Hà nhận xét.
Luật gia Dương Văn Tín tuyên truyền, phổ biến các quy định của pháp luật về bầu cử tại phường Trảng Dài, giúp cán bộ, người dân nắm rõ quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm trong công tác bầu cử.
Với ông Tín, hành trình ấy vẫn còn tiếp tục. Phía trước là những địa bàn mới, những câu hỏi mới và những quy định cần được chuyển tải bằng ngôn ngữ dễ tiếp cận hơn.
Từ một chuyến xe rời trung tâm lúc sáng sớm đến một buổi sân khấu hóa trong trường học hay một video được phát trên điện thoại, cách đưa pháp luật đến với người dân có thể khác nhau. Nhưng đích đến vẫn là giúp mỗi người biết mình được làm gì, phải làm gì và cần làm gì khi quyền lợi hợp pháp bị ảnh hưởng.
Đó cũng là lý do người luật gia ấy vẫn lên đường, ngay cả khi phía trước là những cung đường xa.
