Sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, thành phố Đồng Nai ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực trong quản lý, điều hành và cải cách hành chính: bộ máy tinh gọn hơn, trách nhiệm rõ ràng hơn, nhiều thủ tục được giải quyết nhanh chóng, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp. Tuy nhiên, yêu cầu phát triển mới đặt ra việc tiếp tục sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã, phường theo hướng phù hợp thực tiễn đô thị hóa và nâng cao hiệu quả quản trị.
Xung quanh nội dung này, phóng viên Người Đưa Tin đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Kim Long, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND Tp. Đồng Nai.
Ông Nguyễn Kim Long, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND Tp.Đồng Nai.
Người Đưa Tin: Sau một năm vận hành mô hình chính quyền 2 cấp, ông đánh giá những kết quả nổi bật nhất mà thành phố đạt được trong công tác quản lý nhà nước, phục vụ người dân và doanh nghiệp là gì?
Ông Nguyễn Kim Long: Sau một năm vận hành mô hình chính quyền 02 cấp, kết quả nổi bật nhất là bộ máy mới đã từng bước đi vào nền nếp, vận hành thông suốt hơn và gần dân, sát doanh nghiệp hơn. Khi bỏ cấp trung gian, nhiều việc trước đây phải qua nhiều tầng nấc thì nay được xử lý trực tiếp hơn, rõ trách nhiệm hơn, rút ngắn thời gian hơn.
Điều đáng mừng là trong bối cảnh khối lượng công việc rất lớn, địa bàn rộng, dân số đông, nhiều phường, xã có áp lực giải quyết thủ tục hành chính hằng ngày rất cao, đội ngũ cán bộ, công chức cơ sở đã nỗ lực rất nhiều để không làm gián đoạn công việc của người dân và doanh nghiệp. Thành phố cũng đã tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, đẩy mạnh xử lý hồ sơ trên môi trường điện tử, nâng cao trách nhiệm người đứng đầu và chuyển mạnh từ tư duy "quản lý hành chính" sang "phục vụ, đồng hành".
Quan trọng hơn, mô hình mới đã tạo điều kiện để thành phố điều hành thống nhất, phân công rõ người, rõ việc, rõ thời hạn, rõ kết quả. Những việc khó, việc mới, nhất là liên quan đến đất đai, xây dựng, đầu tư, giải phóng mặt bằng, cải cách thủ tục hành chính, hỗ trợ doanh nghiệp… được tập trung tháo gỡ quyết liệt. Đây là nền tảng rất quan trọng để Đồng Nai tiếp tục phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn tới.
Người Đưa Tin: Từ thực tiễn tại Đồng Nai, ông đánh giá đâu là những hiệu quả nổi bật sau khi thực hiện sắp xếp, sáp nhập các xã, phường, cả về tổ chức bộ máy lẫn mở rộng không gian phát triển?
Ông Nguyễn Kim Long: Từ thực tiễn Đồng Nai có thể thấy, sắp xếp, sáp nhập xã, phường không chỉ là việc giảm số lượng đơn vị hành chính, mà quan trọng hơn là tổ chức lại không gian quản lý và không gian phát triển cho phù hợp với yêu cầu mới.
Thuận lợi rõ nhất là bộ máy được tinh gọn, đầu mối ít hơn, chỉ đạo điều hành tập trung hơn. Khi quy mô đơn vị hành chính được mở rộng, thành phố có điều kiện bố trí lại đội ngũ cán bộ, công chức phù hợp; giảm tình trạng manh mún, phân tán nguồn lực; đồng thời nâng cao chất lượng tham mưu, xử lý công việc ở cơ sở.
Bên cạnh đó, việc sáp nhập còn giúp sử dụng hiệu quả hơn nguồn lực công, từ trụ sở, tài sản công, ngân sách, đội ngũ cán bộ cho đến hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội. Trước đây, nhiều địa bàn phát triển liền kề nhưng bị chia cắt bởi ranh giới hành chính; nay việc sắp xếp lại giúp công tác quy hoạch, đầu tư hạ tầng, quản lý đô thị, phát triển dịch vụ công được nhìn nhận đồng bộ, dài hạn hơn.
Đối với một địa bàn công nghiệp, đô thị hóa nhanh như Đồng Nai, đây là lợi thế rất lớn. Bởi khi không gian hành chính phù hợp với không gian phát triển, chính quyền sẽ có điều kiện điều hành tốt hơn, doanh nghiệp thuận lợi hơn trong đầu tư, người dân được tiếp cận dịch vụ công đồng đều và chất lượng hơn.
Người Đưa Tin: Sau sáp nhập, thành phố đã triển khai những giải pháp gì để bộ máy chính quyền mới vận hành hiệu quả, đáp ứng tốt hơn yêu cầu quản lý và phục vụ người dân, doanh nghiệp?
Ông Nguyễn Kim Long: Bên cạnh những kết quả tích cực, quá trình vận hành sau sáp nhập cũng đặt ra không ít khó khăn. Khối lượng công việc tại cấp cơ sở tăng mạnh khi địa bàn, dân số và nhiệm vụ đều mở rộng, trong khi nhiều lĩnh vực như đất đai, xây dựng, môi trường, tài chính, hộ tịch và giải quyết thủ tục hành chính chịu áp lực lớn. Bên cạnh đó, việc đồng bộ dữ liệu, tài sản công, trụ sở, quy trình và hệ thống thông tin giữa các đơn vị sau sáp nhập cũng cần thêm thời gian để hoàn thiện.
Để khắc phục, thành phố xác định không để cơ sở tự xoay xở, mà phải tăng cường hỗ trợ trực tiếp. Thành phố đã tập trung rà soát, bố trí lại đội ngũ cán bộ phù hợp với khối lượng công việc; tăng cường tập huấn chuyên môn, kỹ năng số, kỹ năng phục vụ người dân; đồng thời đẩy mạnh phân cấp, ủy quyền đi đôi với kiểm tra, giám sát.
Một điểm rất quan trọng là chúng tôi yêu cầu các cơ quan, đơn vị xử lý công việc theo nguyên tắc "một việc phải rõ đầu mối, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn và rõ sản phẩm. Những khó khăn phát sinh từ cơ sở phải được phản ánh kịp thời, tháo gỡ kịp thời, không để kéo dài, không để người dân và doanh nghiệp phải chờ đợi vì sự lúng túng của bộ máy".
Người Đưa Tin: Theo ông, việc tiếp tục sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã, phường có ý nghĩa như thế nào trong bối cảnh hiện nay? Để triển khai hiệu quả chủ trương này trong thời gian tới, thành phố sẽ căn cứ vào những định hướng và tiêu chí nào?
Ông Nguyễn Kim Long: Theo tôi, tiếp tục sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã, phường là xu hướng tất yếu, bởi yêu cầu phát triển hiện nay đã khác trước rất nhiều. Dân số tăng nhanh, đô thị hóa mạnh, hạ tầng kết nối ngày càng đồng bộ, nhu cầu quản lý nhà nước và phục vụ người dân ngày càng cao hơn. Nếu đơn vị hành chính quá nhỏ, manh mún, nguồn lực phân tán thì rất khó đáp ứng yêu cầu quản trị hiện đại.
Sắp xếp đơn vị hành chính vì vậy không chỉ để tinh gọn bộ máy, tiết kiệm ngân sách, mà còn để tạo ra những đơn vị có quy mô phù hợp hơn, đủ năng lực quản lý, đủ nguồn lực đầu tư và đủ điều kiện cung cấp dịch vụ công chất lượng hơn cho người dân.
Trong thời gian tới, thành phố sẽ triển khai chủ trương này một cách thận trọng, khoa học, có lộ trình và đặt lợi ích của người dân lên hàng đầu. Các tiêu chí quan trọng sẽ gồm: quy mô dân số, diện tích tự nhiên, mức độ đô thị hóa, điều kiện hạ tầng, khoảng cách địa lý, truyền thống lịch sử - văn hóa, khả năng kết nối giao thông, yêu cầu quản lý nhà nước và định hướng phát triển đô thị, công nghiệp, dịch vụ của từng khu vực.
Đặc biệt, việc sắp xếp không làm cơ học, không chỉ cộng gộp địa giới hành chính, mà phải gắn với quy hoạch phát triển, tổ chức lại bộ máy, bố trí cán bộ, nâng cao chất lượng phục vụ và bảo đảm sự đồng thuận của Nhân dân. Mục tiêu cuối cùng là bộ máy phải gọn hơn, mạnh hơn, gần dân hơn và phục vụ tốt hơn.
Người Đưa Tin: Để người dân thực sự hưởng lợi từ quá trình sắp xếp đơn vị hành chính, thành phố sẽ tập trung vào những nhiệm vụ trọng tâm nào nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ công, cải cách hành chính và phát triển không gian đô thị sau sáp nhập?
Ông Nguyễn Kim Long: Theo tôi, thước đo quan trọng nhất của việc sắp xếp đơn vị hành chính không nằm ở việc giảm được bao nhiêu đầu mối, mà là người dân có thuận tiện hơn không, doanh nghiệp có yên tâm hơn không, chất lượng phục vụ có tốt hơn không.
Vì vậy, trong thời gian tới, thành phố sẽ tập trung vào một số nhiệm vụ trọng tâm. Trước hết là tiếp tục nâng cao chất lượng dịch vụ công, nhất là ở cấp cơ sở; bảo đảm thủ tục hành chính được tiếp nhận, xử lý nhanh, minh bạch, giảm tối đa việc người dân phải đi lại nhiều lần. Cùng với đó là đẩy mạnh chuyển đổi số, liên thông dữ liệu, mở rộng dịch vụ công trực tuyến, từng bước hình thành nền hành chính hiện đại, chuyên nghiệp và thân thiện.
Thứ hai là tiếp tục rà soát, bố trí đội ngũ cán bộ, công chức phù hợp với quy mô dân số, khối lượng công việc và đặc thù từng địa bàn. Cán bộ sau sáp nhập không chỉ cần nắm chắc chuyên môn, mà còn phải có thái độ phục vụ tốt, biết lắng nghe, biết hướng dẫn và biết đồng hành với người dân, doanh nghiệp.
Thứ ba là gắn sắp xếp đơn vị hành chính với quy hoạch lại không gian phát triển. Sau sáp nhập, thành phố có điều kiện tổ chức lại không gian đô thị, công nghiệp, thương mại, dịch vụ, hạ tầng giao thông, trường học, y tế, thiết chế văn hóa theo hướng đồng bộ hơn. Những khu vực đông dân, khu công nghiệp, khu đô thị mới phải được ưu tiên đầu tư hạ tầng và dịch vụ công tương xứng.
Tinh thần chung của thành phố là mọi sự sắp xếp đều phải hướng đến phục vụ Nhân dân tốt hơn. Bộ máy mới chỉ thực sự thành công khi người dân thấy thuận tiện hơn trong giải quyết công việc, doanh nghiệp thấy môi trường đầu tư thông thoáng, và chính quyền cơ sở đủ năng lực để xử lý hiệu quả các vấn đề phát sinh ngay từ địa bàn.
PV: Xin trân trọng cảm ơn ông!
Tại Hội nghị sơ kết một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương (CQĐP) 2 cấp do Thành ủy Đồng Nai tổ chức ngày 3/6, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Văn Út cho biết, bộ máy chính quyền từ thành phố đến các xã, phường cơ bản vận hành ổn định, khẳng định chủ trương triển khai mô hình CQĐP 2 cấp là đúng đắn, góp phần tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả phục vụ người dân.
Theo ông Nguyễn Văn Út, dù quá trình sắp xếp bộ máy gặp nhiều khó khăn, Đồng Nai vẫn duy trì đà tăng trưởng tích cực với GRDP năm 2025 tăng 9,63%, quý I/2026 tăng 9,76%; thu ngân sách năm 2025 đạt 103.000 tỷ đồng, 5 tháng đầu năm 2026 hoàn thành gần 50% kế hoạch.
Bên cạnh kết quả đạt được, Chủ tịch UBND thành phố cho rằng giai đoạn đầu vận hành mô hình mới vẫn còn một số hạn chế như cán bộ cơ sở còn lúng túng, tâm lý e ngại trách nhiệm và chất lượng đội ngũ chưa đồng đều. Thành phố đã chỉ đạo rà soát, kiện toàn nhân sự, tăng cường đào tạo, tập huấn để nâng cao năng lực cán bộ cơ sở.
Ông Nguyễn Văn Út khẳng định Thành ủy, UBND thành phố sẽ tiếp tục đồng hành, kịp thời tháo gỡ khó khăn cho cơ sở, đồng thời đề nghị đội ngũ cán bộ các xã, phường phát huy tinh thần trách nhiệm, chủ động, quyết liệt hơn trong thực hiện nhiệm vụ.
