Sáng 16/11, tại Manila, Philippines, trong khuôn khổ Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 và các Hội nghị Cấp cao liên quan, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã cùng các nhà Lãnh đạo ASEAN và Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN - Trung Quốc lần thứ 29.
Nhân dịp ASEAN và Trung Quốc kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối thoại và 5 năm thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện (2021 - 2026), các nhà Lãnh đạo ghi nhận, đánh giá cao việc quan hệ ASEAN - Trung Quốc tiếp tục tiến triển toàn diện trên mọi mặt, mang lại lợi ích thiết thực cho cả hai bên.
Trong nhiều năm liên tiếp, ASEAN và Trung Quốc tiếp tục là những đối tác thương mại hàng đầu của nhau. Năm 2025, tổng kim ngạch thương mại hai chiều đạt 913,10 tỷ USD, tổng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) từ Trung Quốc vào ASEAN đạt 26,24 tỷ USD.

Thủ tướng Lê Minh Hưng cùng các Trưởng đoàn và Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường tại Hội nghị Cấp cao ASEAN - Trung Quốc lần thứ 29 (Ảnh: VGP).
Trong khuôn khổ các cơ chế do ASEAN dẫn dắt, hợp tác trong lĩnh vực chính trị - an ninh tiếp tục được tăng cường. Các hoạt động giao lưu văn hoá, giao lưu nhân dân và hợp tác về thể thao, du lịch diễn ra sôi động. Năm 2025, các nước ASEAN đã đón 21,8 triệu du khách Trung Quốc.
Về phương hướng thời gian tới, các nhà Lãnh đạo khẳng định quyết tâm làm sâu sắc hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện ASEAN - Trung Quốc, gắn kết và bổ trợ cho tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN và góp phần củng cố hoà bình, ổn định và thịnh vượng ở khu vực.
Hai bên nhất trí nỗ lực triển khai hiệu quả Kế hoạch hành động ASEAN - Trung Quốc giai đoạn 2026 - 2030, dành ưu tiên cao cho tăng cường liên kết kinh tế - thương mại và đặc biệt tập trung triển khai hiệu quả Nghị định thư nâng cấp Hiệp định Thương mại tự do ASEAN - Trung Quốc (ACFTA 3.0) khi văn kiện có hiệu lực (tháng 12/2026), qua đó nâng cao khả năng chống chịu và thúc đẩy tăng trưởng bao trùm.
Hai bên cũng sẽ mở rộng trao đổi và hợp tác về khoa học - công nghệ, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyển đổi số, bảo đảm an ninh năng lượng và lương thực, kết nối hạ tầng, nông nghiệp, giảm nghèo và thu hẹp khoảng cách phát triển, đồng thời tăng cường hợp tác giáo dục, y tế, văn hoá và giao lưu nhân dân.

Hội nghị Cấp cao ASEAN - Trung Quốc lần thứ 29 (Ảnh: VGP).
Trao đổi về tình hình thế giới và khu vực, hai bên nhấn mạnh sự cần thiết của việc duy trì hoà bình, ổn định và nhất trí tăng cường phối hợp tại các cơ chế do ASEAN dẫn dắt và tại các diễn đàn đa phương, đề cao đối thoại, hợp tác, chủ nghĩa đa phương và luật pháp quốc tế.
Về Biển Đông, các nhà Lãnh đạo chia sẻ tầm quan trọng của việc duy trì hoà bình, ổn định, an ninh, an toàn, tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông. Các nhà Lãnh đạo cam kết thúc đẩy đối thoại, xây dựng lòng tin, giải quyết hòa bình các tranh chấp, thực hiện đầy đủ và hiệu quả Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC) và nỗ lực sớm hoàn tất Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC) hiệu lực, thực chất, phù hợp với luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước của Liên Hợp Quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS 1982).
Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường nhấn mạnh ASEAN và Trung Quốc chia sẻ nhiều giá trị và lợi ích chung, đồng thời khẳng định Trung Quốc tiếp tục ủng hộ vai trò trung tâm của ASEAN và Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045.
Nhằm phát huy hơn nữa những thành quả hợp tác, Thủ tướng Lý Cường đề nghị hai bên cần không ngừng củng cố truyền thống hữu nghị và hỗ trợ lẫn nhau, đề cao chủ nghĩa đa phương, thương mại tự do và hợp tác cùng có lợi, đồng thời nắm bắt xu hướng phát triển dựa trên đổi mới sáng tạo và các tiến bộ công nghệ.
Về định hướng thời gian tới, Thủ tướng Lý Cường đề xuất hai bên cùng tiếp tục nỗ lực duy trì hoà bình và ổn định, kiên trì đối thoại để giải quyết các khác biệt, thúc đẩy phát triển và thịnh vượng chung thông qua liên kết kinh tế, tăng cường kết nối và đẩy mạnh hợp tác về khoa học - công nghệ, AI…, qua đó mang lại những lợi ích thiết thực cho người dân.

Thủ tướng Lê Minh Hưng tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN - Trung Quốc lần thứ 29 (Ảnh: VGP).
Phát biểu tại Hội nghị, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng khẳng định quan hệ ASEAN - Trung Quốc đã trở thành một trong những quan hệ đối tác toàn diện, thực chất và quan trọng nhất của ASEAN. Về phương hướng thời gian tới, Thủ tướng Chính phủ đề xuất ba trọng tâm chiến lược nhằm nâng tầm và làm sâu sắc hơn nữa hợp tác giữa hai bên.
Thứ nhất, cần không ngừng củng cố tin cậy chiến lược, giữ gìn môi trường hòa bình, ổn định. Thủ tướng đề nghị hai bên tích cực mở rộng giao lưu và hợp tác, tăng cường hợp tác ứng phó với các thách thức phi truyền thống đang nổi lên, nâng tầm hợp tác và phối hợp tại Liên hợp quốc và các diễn đàn đa phương.
Về Biển Đông, Thủ tướng đề nghị hai bên duy trì đà tiến triển, sớm đạt được COC hiệu lực, thực chất, phù hợp với luật pháp quốc tế, đặc biệt là UNCLOS 1982, đồng thời tiếp tục thực hiện nghiêm túc, đầy đủ DOC.
Thứ hai, nâng cao chất lượng hợp tác, tăng cường kết nối chiến lược. Thủ tướng đề nghị hai bên ưu tiên triển khai Nghị định thư nâng cấp ACFTA 3.0, thúc đẩy xây dựng các tuyến đường sắt xuyên biên giới, cửa khẩu thông minh và các khu hợp tác kinh tế qua biên giới, kết nối Lưới điện ASEAN (APG), nâng cấp các hành lang kinh tế trọng điểm và thúc đẩy phát triển tiểu vùng Mê - công.
Thứ ba, đưa khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thành trụ cột hợp tác mới. Thủ tướng đề nghị hai bên kết nối các trung tâm đổi mới sáng tạo, viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp công nghệ, thúc đẩy nghiên cứu chung và đào tạo nhân lực chất lượng cao.
Nhân dịp này, Thủ tướng Chính phủ hoan nghênh ASEAN và Trung Quốc tăng cường hợp tác trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo.
Kết thúc Hội nghị, các nhà Lãnh đạo đã thông qua Tuyên bố chung kỷ niệm 5 năm thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện ASEAN - Trung Quốc và các tuyên bố về tăng cường hợp tác năng lượng và lâm nghiệp giữa hai bên